_{خوانندگان ارجمند و گرامی}

سلام

در نظر دارم کتابی پیرامون غذای سنتی و درمان سنتی ایران زمین بنگارم

چنانچه کتاب نشریه یا دستنوشته ای در مورد غذای سنتی ودر مان سنتی   خود مشاهده فرمودید لطفا نام کتاب نام  ناشر و شماره تماس ناشر را  برای اینجانب به یکی ازروش های زیر ارسال فرمایید:

www.ashpazisonati.blogfa.com نظر دهی در وبلاگ

 ashpaz_20a@yahoo.com از طریق ایمیل

و یا تماس مستقیم 09122536897

ضمنا اگر خود دستور غذایی محلی و سنتی دارید  با اینجانب درمیان بگذاریدتا با نام شما در کتاب درج شود

۰۹۱۲۲۵۳۶۸۹۷ شماره تماس اینجانب است

با خرید اینترنتی از  سایت www.yasserimarket.com  به ایتام ایران زمین کمک کنید

آش های استان گلستان

هلی آش:

برای تهیه این آش ابتدا نخود و لوبیا را می ‌پزند. سپس آب آن را بیشتر ‌کرده و سبزی و برنج را داخل آن می‌ ریزند.

بعد از آن که کمی‌ پخته شد، بر حسب سلیقه شخصی کمی ‌کدو به آن اضافه می ‌کنند. پس از آن گوجه سبز (هلی) و کمی‌ شکر داخل آن می‌ ریزند. بعد از اینکه آش جا افتاد، به آن پیاز داغ اضافه می کنند. 

گوجه آش:

برای تهیه این آش، ابتدا گوشت را با پیاز و گوجه فرنگی تفت می ‌دهند. سپس به آن آب، نمک، فلفل و برنج اضافه می ‌کنند و آن را روی شعله ملایم قرار می‌ دهند تا جا بیفتد. بعد از 2 تا 3 ساعت آش آماده می شود و به آن نعناع داغ می‌ زنند.

ماش آش: 

این آش را اغلب در زمستان برای کسی که سرماخورده باشد، می‌ پزند. به این  صورت که برای تهیه آن ابتدا ماش را پخته و پوست آن را می ‌گیرند. بعد از آن ماش پخته شده را با پیاز، نمک و فلفل می ‌پزند. وقتی که خوب جا افتاد، به آن پیاز داغ می ‌زنند. به این ترتیب آش آماده می‌ شود.

کی آش:

برای تهیه این غذا، ابتدا برنج را با مقداری نمک و آب می پزند. سپس کدوی زرد را به آن اضافه می ‌کنند. بعد از اینکه آش جا افتاد، آن را با آب انار میل می ‌کنند (برای تهیه آب انار ابتدا انار‌ها را دانه کرده، بعد آب آن را می ‌گیرند و به آن نمک، شکر و نعناع اضافه می‌ کنند).

غذای ترکمنی

-------

قاتیقلانان اتلی بؤرك (بؤركِ دارای ماست)

چكدرمه - غذای ترکمنی

مانتی - غذای ترکمنی

كؤمه لكلی بؤرك (بوركِ قارچ)

كارتوشكالی بؤرك (بورك سیب زمینی)

چكدیرمه - پلوی سنتی تركمن

..................................................................................................................................

 این نوع غذا از نظر پخت و مواد آن، نزدیک به استامبولی پلو در نزد فارس ها است. غذایی است، چرب و خوشمزه که غذای سنتی ترکمن محسوب می شود.
مواد تشکیل دهنده ی چکدرمه:
1- برنج
2- گوشت (گوشت گوسفند یا ...)
3- روغن کنجد (در سال های اخیر روغن های پنبه دانه و آفتابگردان و ...)
4- پیاز و گوجه فرنگی ( در سال های اخیر رب گوجه)

طرز تهیه:
ابتدا گوشت را پس از برش به قطعات کوچک در داخل روغن سرخ می کنند. بعد از آن مقداری پیاز رنده شده را تفت می دهند. به محض سرخ شدن پیاز، مقداری گوجه یا رب گوجه اضافه می کنند و آب می ریزند.
پس از آن، سر دیگ (قازان) را - که معمولا از جنس چدن است- می بندند تا گوشت ها در نتیجه ی حرارت، آب پز شود. آنگاه، برنجی را که قبلا شسته و آماده کرده اند، اضافه می کنند به طوری که آب موجود در داخل دیگ به اندازه ی یک بند انگشت بالاتر از برنج قرار بگیرد. بعد از این مرحله، سر دیگ را می بندند و شعله را کم می کنند تا برنج نیز با بخار موجود در داخل دیگ پخته شود. البته چند بار ته دیگ را بازدید می کنند که مبادا ته سوز شود. در این فاصله یکی دو بار هم، برنج گردانی می کنند تا برنج های زیر و رو جا به جا شود و عمل پختن در همه ی محتویات دیگ یکسان صورت بگیرد.

نان های تنوری

نوشته شده توسط MatinGHezeljeh در تاریخ ۱۳۸۷/۹/۱۶ (19 بار خوانده شده)

چوروک
ترکمن ها چوروک یعنی نان را در تنورهایی می پزند که تامدور نامیده می شود. زن های ترکمن که مسئولیت پخت نان، یکی از وظایف حتمی و اولیه ی آنها بوده و تنور را با آتش هیزم یا بوته ی گیاهان خشک و ... گرم می کردند و آن بر دو قسم است:

1- یر تامدور / تنور زمینی:
گودالی است به عمق تقریبی 80 سانتی متر و به شکل دایره. محیط این دایره در عمق زمین، گشادتر از محیط دهانه ی آن، در سطح زمین است.
پس از اتمام گدال، از سه نقطه ی محیط عمقی، سوراخی به سطح زمین باز می کنند تا عمل احتراق از طریق نفوذ هوا آسان شود. این سوراخ ها را کوریک می نامند که معادل آن در فارسی، کوره است. پس از این عملیات، دیواره ی گدال را به وسیله ی گل آمیخته با نمک، صاف می کنند تا برای نان پختن آماده شود.

2- پالچیق تامدور
این تنور از نظر شکل کلی مثل یرتامدور است با این تفاوت که به جای گندن زمین، گل را مشت مشت روی هم می چینند تا ارتفاع آن به حدود 80 سانتی متر برسد. در این نوع تنور نیز محیط دهانه ی بالا، از محیط مماس با سطح زمین، تنگ تر است.

* امروزه هر دو نوع تنور در شهرها وجود ندارد و فقط در روستاها کاربرد دارد آن هم خیلی به ندرت، زیرا ترکمن ها نیز مثل سایر شهروندان ایرانی، نان را نانوایی تهیه می کنند که در هر شهر و روستایی وجود دارد.

قاوور تماچلی چوروک
نانی است که خمیر آن را با دنبه ی ریز ریز شده ی گوسفند – قاورتماچ – و نیز تراشه های پیاز مخلوط کرده، در تنور می پزند.

پتیر چوروک / نان فتیر
این نوع نان را با ترکیبی از روغن، شیر، شکر و جوش شیرین تهیه می کنند و در تنور می پزند.

کلچه چوروک / کلوچه
این نوع نیز همچون پتیر با ترکیبی از روغن، شیر، شکر و جوش شیرین پخته می شود ولی نسبت به پتیر ضخیم تر است.

بولامه

نوشته شده توسط MatinGHezeljeh در تاریخ ۱۳۸۷/۹/۱۶ (18 بار خوانده شده)

غذایی است شبیه حلیم که در هفتمین روز تولد کودک و در طی جشنی زنانه پخته می شود. در این جشن فقط زن های فامیل، همسایه ها و دوستان بسیار نزدیک، دعوت می شوند و با تقدیم هدایای خود، هم صدا با حاضرین، شادی می کنند.

طرز تهیه
1- برنج را به مدت یک روز در آب خیس می کنند.
2- برنج خیس شده را در روغن، سرخ می کنند.
3- برنج سرخ شده را به مدت تقریبی 8 ساعت با آب می چوشانند تا کاملا خمیر شود و روغن موجود در دیگ کاملا جذب شود.
4- پس از حدود 8 ساعت جوشاندن و جذب شدن آب موجود در برنج، روغن جذب نشده را خارج می کنند.
5- خمیر برنج را با مقداری شکر به هم می زنند تا شکر نیز کاملا جذب شود.
بعد از مدتی که شکر جذب شد بولامه آماده خوردن است.

نان های روغنی

نوشته شده توسط MatinGHezeljeh در تاریخ ۱۳۸۷/۹/۱۶ (24 بار خوانده شده)

بیشمه
بیشمه در لغت هر چیز پختنی را می گویند و در اصطلاح ترکمن ها، نانی است روغنی و شبیه به بامیه. بدین ترتیب که خمیر را به اندازه بامیه قطعه قطعه می کنند. آنگاه این قطعه ها را در روغن داغ می پزند. معمولا در تهیه خمیر بیشمه شیر و شکر و تخم مرغ و جوش شیرین به آن اضافه می کنند که بیشمه خوشمزه تر می شود.

قاتلاما
نانی است روغنی که به ترتیب زیر تهیه می شود.
1- ابتدا آرد را خمیر می کنند.
2- خمیر آماده را به صورت قطعاتی که هر قطعه یک قرص نان بشود، تقسیم می کنند.
3- برای هر چهار قطعه خمیر، یک تخم مرغ اضافه می کنند.
4- قطعات خمیر را به صورت ورقه های نازکی در می آورند.
5- خمیر های ورقه شده را که به شکل دایره ای کامل است، روی هم می چینند و در فاصله ورقه ها، روغن می مالند. تعداد این ورقه ها ی نازک خمیر، به ضخامت نهایی قاتلاما بستگی دارد و به اختیار بانوی خانه است.
6- در این مرحله، خمیرهای چند لایه را در روغن داغ می پزند.
7- پس از آماده شدن قاتلاما، بلافاصله بر آن، شکر می پاشند تا شیرینی شکر در تمام لایه ها جذب شود.

اکمک
برای پختن اکمک که در ترکمنستان چلفک می گویند، روغن نقش چندانی ندارد و ترتیب پخت آن چنین است.
1- دیگ چدنی را در روی آتش گرم می کنند.
2- تهِ دیگ را با مقدار کمی روغن، چرب می کنند.
3- خمیر آماده را به صورت لایه ای نازک و مدور در می آورند و با کمک کاردی دسته بلند در داخل دیگ می چرخانند و پس از چند دور چرخاندن، زیر و رو می کنند تا طرف دیگر نیز کاملا پخته شود.
4- بعد از مرحله فوق، لایه ی دیگر بر لایه ی اولی اضافه می کنند و باز در داخل دیگ می رخانند.
5- در این مرحله نیز عمل لایه گذاری تکرار می شود، آنگاه لایه های پخته شده را از دیگ در می آورند و مانند شیرینی کاک که مردم کرمانشاه می پزند، در هم می پیچند و با ریختن شکر در لا به لای آن همراه با چایی مصرف می کنند.


چافاتی
چافاتی نیز مثل قاتلاما نانی است روغنی، اما بر خلاف آن، فقط از یک لایه تشکیل می شود به ضخامت تقریبی 5 میلیمتر. در پخت این نان روغنی تخم مرغ استفاده نمی شود.

پوثیق
این نان روغنی نیز مثل قاتلاما و چافاتی تهیه می شود اما یک لایه و بسیار نازک از آنها به ضخامت 2 میلیمتر. مصرف گرم این نان روغنی اگر شکر هم پاشیده باشند، خوشمزه تر است.

بوروک

نوشته شده توسط MatinGHezeljeh در تاریخ ۱۳۸۷/۹/۱۵ (21 بار خوانده شده)

این نوع نان از نظر پخت شباهت زیادی به پیراشکی دارد و معمولا بیشتر در ماه رمضان پخته می شود و به ترتیب زیر تهیه می شود.

1- ابتدا گوشت بی استخوان را چرخ می کنند.
2- چند عدد سیب زمینی آب پز را کوبیده، با مقداری پیاز به گوشت اضافه می کنند و نمک به اندازه ی کافی اضافه می کنند.
3- مخلوط گوشت و سیب زمینی و پیاز را در لای خمیری از آرد که به اندازه ی یک دایره به قطر تقریبی 15 سانتی متر که قطعه قطعه بریده اند، می پیچند و به شکل یه نیم دایره در می آید و اطراف خمیر را با دست ورز می دهند تا خمیر به هم بچسبد و مخلوط بیرون نریزد.
4- این خمیر با مخلوط داخل آن، پس از سرخ شدن در روغن داغ آماده میل کردن می شود.
ترکمن ها بوروک را به تنهایی به عنوان یک وعده غذایی صرف می کنند.

 

آداب غذاخوردن

نوشته شده توسط MatinGHezeljeh در تاریخ ۱۳۸۷/۹/۱۵ (4 بار خوانده شده)

ترکمن ها برای غذا خوردن اغلب بر روی زمین و بر دور سفره ای می نشینند که ثاچاق خوانده می شود. از عادات بسیار ارزشمند ترکمن ها این است که قبل از شروع به خوردن غذا «بسم الله» می گویند و بعد از هر غذا، بزرگ خانواده - که معمولا پدر است- آیاتی از قرآن کریم را تلاوت می کند و بقیه به شکرانه ی این نعمتی که نصیبشان شده است، آمین می گویند.
اگر صرف غذا با حضور جمعی از دوستان و آشنایان و اقوام باشد - که معمولا در مراسمی مانند سوگواری، جشن ها و اعیاد مذهبی چنین است- از روحانی محل تقاضا می کنند که دعای سفره را بخواند. این دعا حتماً آیاتی از قرآن کریم است.
خوراک ترکمن ها با توجه به نوع زندگی، اشتغال و محل سکونت، برخی همگانی است و برخی نیز با خصوصیات ویژه ای، خاص مردم ترکمن است

 

 

 

مواد لازم براى تهيه‌ي غذا  ی چكديرمه براي چهار نفر:

برنج: 800گرم

روغن: بين 130 تا 150 گرم

گوشت گوساله يا بره‌ي شش ماهه با استخوان: 400 گرم (يا 400 گرم گوشت مرغ)

پياز: يك عدد متوسط

رب گوجه‌فرنگي: 3 يا 4 قاشق غذاخوري

نمك: به مقدار لازم

همراه غذا: ماست،ترشي، سبزيجات و سالاد

طرز تهيه:

ابتدا روغن را در ديگ ته‌گرد چدني مي‌ريزيم. پس از داغ شدن روغن ،گوشت را به‌اندازه‌ هاي 50 گرمي قطعه‌قطعه مي‌كنيم و با روغن داغ حدود ده دقيقه تفت مي‌دهيم تا رنگش مايل به قهوه‌اي شود.در اين مرحله پياز خوردشده‌را در ديگ مي‌ريزيم. براي اين كه پياز نسوزد، حرارت اجاق را كمتر مي‌كنيم تا حدود 25 دقيقه به آرامي با گوشت پخته‌شود.برخي دوست دارند چكديرمه به رنگ قهوه‌اي سير درآيد بدين خاطر گوشت و پياز را در اين مرحله باحرارت بيشتر مي‌پزند. اكنون رب‌گوجه را بيفزاييد تا در اثر پختن ،حالت طبيعي و طعم خامى خود را از دست بدهد.دراين مرحله حدود دو ليتر آب يا كمتر از آن - بسته به نوع برنج- در ديگ مي‌ريزيم و شعله‌ي اجاق رابيشتر مي‌كنيم تاآب بجوشد . بعد جوشش آب را خيلي آرام مي‌كنيم ولي به شكلي كه از جوش نيفتد.

پختن غذا حدود دو ساعت طول مي كشد؛ تا زماني كه تقريباً نيم ليتر از آب تبخير شود. برنج شسته و آماده را درون ديگ مي‌ريزيم و به‌هم مي‌زنيم.مزه‌ي نمك را مي چشيم و به ميزان دل خواه تنظيم مي‌كنيم.آب حدود چهار سانتي‌متر بالاتر از برنج بايد باشد.شعله را بالا برده، بلافاصله پس از به جوش آمدن كم مي‌كنيم تا برنج به آرامي آب را به خود بكشد.( نام غذا چكديرمه از اين مرحله يعني جذب آب به برنج گرفته‌شده‌است) پس از حدود 15دقيقه كه آب به طور كامل كشيده شد،با ته كفگير روي برنج مي زنيم تا مطمئن شويم كه ته برنج هيچ آبي نمانده است.

در اين مرحله برنج را از ته ديگ به طور كامل از تمام جوانب برمي گردانيم.اگر تشخيص داديد كه برنج خام است و با دم كردن پخته نمي شود،نصف ليوان آب روي برنج بريزيد.اگر ته ديگ نياز داريد شعله را كمي بيشتر كنيدوگرنه با حرارت كمتر برنج حدود بيست دقيقه بر اثر بخار پخته مي شود.

 

مراحل تهيه ي چكديرمه:

1- ريختن روغن در ديگ چدني و داغ كردن آن

2- تفت دادن گوشت در روغن

3-كم نمودن حرارت و سرخ كردن پياز

4- افزودن رب گوجه و پختن آن

5- افزودن حدود دو ليترآب و بالا بردن شعله ي اجاق

6- تبخير حدود نيم ليتر آب براثر جوشيدن

7- ريختن برنج در ديگ و افزودن حرارت شعله براي چند لحظه تا حد جوشش آب

8- كاستن حرارت و جذب شدن آب به برنج در طي 15 دقيقه

9- برگرداندن برنج با كفگير از ته به روي ديگ

10- پختن غذا با حرارت كم در حدود 20 دقيقه

 

 

مهیاوه : مهیاوه که مهیابه ، ماهیاوه، مهیوه، مهوه، موه، هم به آن می گویند، غذای مخصوص مردم جنوب ایران است گویا کلمه مهوه و مهیاوه، در اصل از دوکلمه ماهی و آوه ، مرکب بوده و آوه به معنی آب است . رنگ و طعم مهیاوه : مهیاوه یک نوع غذای آبکی تیره رنگ و شور و تند است که آن را از یک نوع ماهی ریز به نام موتو، متو یا حشینه ( مومغ ، ساردین ) درست می کنند و با نان یا همراه غذاهای دیگر به مصرف می رسانند و بسیار مقوی و اشتها آور است . روش تهیه مهیاوه : الف – از پودر ماهی : ماهیهای مذکور را در روی شن و ماسه کنار دریا خشک می کنند و اگر بخواهند از پودر آن استفاده کنند، پس از اینکه خوب خشک شد ماهیها را کاملاٌ کوبیده و بعد ، الک می کنند و شن و ماسه را از آن جدا می سازند و بعد پودر ماهی را با زرد چوبه، فلفل، راز ( دانه باریک و سیاه رنگ )، گشنیز و خردل مخلوط ساخته ، دوباره می کوبند و در آب و نمک می ریزند و در شیشه یا خمره مخصوص ریخته و درش را می بندند و بعد ظرف را به مدت 20تا 30 روز در آفتاب قرار می دهند، مایعی که به این ترتیب فراهم میشود، نسبتاٌ روان و با بوی زننده می باشد. مهیاوه را روی نان مالیده می خورند، بعضی مهیاوه را به همراه برنج مصرف می کنند. ب- از ماهی : برای تهیه مهیاوه از ماهی، در ابتدا مقداری ماهی خشک موتو یا حشینه را شسته و سر آن را جدا کرده و در حلب یا خمره می اندازند و در حدود دو کیلو نمک به آن میافزایند و در آفتاب می گذارند و هر روز با چوب مخصوصی ، آن را بهم می زنند و به وسیله آبکش صاف کرده آب آن را در ظرفی دیگر جدا ساخته و تفاله آن را به دور میریزند سپس مقداری خردل بو داده و پوست نارنج کوبیده را روی مایع می ریزند، سپس همه را داخل خمره کرده در آن را بسته مجدداٌ در آفتاب می گذارند و چند روز صبر می کنند و بعد به سراغ آن می روند. سوراخ یا سوراغ : در بندرعباس مخلوط ماهی مومغ (حشینه ) و آب نمک و گل سرخ و پوست نارنج را برای اینکه خوشبو و شود در حلب می ریزند و ان را سوراخ یا سوراغ می نامند پس از آماده شدن آن آب سوراغ را برداشته و روی نان می مالند و به اصطلاح خودشان .نان سوراغ روغنی می خورند

جزیره کیش

رستوران غذاهای دریایی عمو اکبر رستورانی است بی شیله پیله و بدون دکوراسیون مرسوم، ساده و بسیار عالی (البته اون see نوشته شده در گوشه بالای سمت راست عکس تابلوی رستوران رو که مثلاً قرار بوده sea باشه ندیده بگیرید!!).

سالن رستوران عمو اکبر

دکور رستوران عمو اکبر!

خیلی از محلی ها برای صرف غذا به این رستوران می آن. در این رستوران که به نوعی یک رستوران صیادی است غذاهای دریایی متنوعی سرو میشه. من خودم کباب کوسه (12 هزار تومن) خوردم و همراهانم کباب شیر (10 هزار تومن) و غذایی به اسم “معجون” خوردند که مخلوطی است که شیر کبابی، فیله کوسه، تکه های گوشت خرچنگ و هشت پا و میگو (13 هزار تومن). البته در خوردن گوشت کوسه باید امساک کرد. ارزش غذایی گوشت کوسه در مقایسه با ماهیان استخوانی باتوجه به ترکیب وتوزیع اسیدهای آمینه کمترمی باشد. ازآنجا که میزان اوره در بافت عضلانی کوسه ماهیان بالاست بنابراین به منظوراستفاده به عنوان یک منبع غذایی لازم است که میزان اوره کاهش یابد. علیرغم اوره زدایی، باز هم این گوشت برای افرادی که ناراحتیهای قلبی –عروقی، نقرس وفشارخون بالا دارند توصیه نمی شود. تحقیقات روی 30 گونه کوسه نشان داده که میزان اوره بین 1600تا 2300میلی گرم درصد گرم گوشت متغیراست. قیمت های رستوران عمو اکبر به نسبت دیگر رستوران های کیش معقول تره و غذاهاشون واقعاً تازه و خوش مزه است. رستوران عمو اکبر در خیابان فردوسی مقابل پانیذ قرار داره که البته یک کم از خیابون اصلی خارج میشه ولی به هر تاکسی که بگید شما را به اونجا می بره.  

معجون دریایی

کوسه کبابی

 

قشم

غذاهاى محلى قشم

زنان جزيره قشم از ماهى، ميگو. خرچنگ، گوشت، خرما، آرد، شکر، روغن و حبوبات انواع غذاهاى خوشمزه و اشتهاآور درست مى‌کنند. 1 ـ ماهى برشته ـ کباب ذغالى براى برشته کردن ماهى‌هاى کوچک مانند ساردين، گاريز يا بياح شکم آنها را خالى نمى‌کنند. اما شکم ماهى‌هاى بزرگ مانند سنگسر، سرخو، هور، زرده و همه ماهيان بزرگ هنگام شستن خالى مى‌شود و مخلوطى از گشنيز، شويد، پياز خرده شده، فلفل و ادويه و گاهى فلفل سبز در شکم ماهى جا داده مى‌شود و روى ورقه فلزى که روى آتش گاز يا ذغال آماده شده است گذاشته مى‌شود. قابل توجه اينکه ماهى‌ها را حداقل يک ساعت جلوتر نمک زده تا کاملاً نمک به خود بگيرد و هنگام پختن از نمک شسته نشود. ورقه فلزى بايد کاملاً داغ باشد اگر نه پوست ماهى به ورقه فلزى مى‌چسبد و کنده مى‌شود. بعد از پختن ماهى‌هاى بايد آنها را در ظرفى درب‌دار گذاشت و چند قطره آب به آن پاشيد تا در اثر بخار ماهى‌هاى داغ، روغن در زير پوست آنها بپيچد و هنگام مصرف پوست آن به راحتى کنده شود. ماهى را هنگام مصرف با خرما و يا رطب فراوان ميل مى‌نمايند. 2 ـ کلمبا Kolomba گندم دلانده (پرک شده) را که از قبل خيسانده شده در قابلمه آب جوش ريخته و بعد ماهى را در آب نمک و زردچوبه جوشانده و استخوان‌هاى آن را جدا مى‌کنيم و با سبزى (گشنيز و شويد خرد شده) مخلوط مى‌کنيم و هنگامى که گندم در حال جوش قوام آمد ماهى و سبزى را به آن اضافه مى‌کنيم تا گندم‌ها غليظ شود و کمى با سبزى و ماهى بجوشد. اگر از ماهى بزرگ استفاده مى‌شود براى اينکه بوى ماهى برطرف شود بايد آن را با سبزى‌هاى خرد شده کمى در روغن داغ تفت داد. کلمبا را با روغن حيوانى که در قشم تهيه مى‌شود صرف مى‌کنند. اين روغن را به زبان محلى روغن جونون مى‌گويند (يعنى روغن خوب) 3 ـ زيبون Zebon اول سيب‌زمين‌هاى خلال شده درشت را در روغن سرخ کرده و کمى زردچوبه و نمک به آن اضافه مى‌کنيم. ماهى را که از قبل نمک زده بوديم شسته و به آن زردچوبه. ادويه و فلفل مى‌زنيم و با ادويه در روغن سرخ مى‌کنيم مقدارى پياز خرده شده را با يک عدد گوجه‌فرنگى کوچک رنده شده در روغن تفت مى‌دهيم، آنگاه مقدارى روغن در قابلمه ريخته و به اندازه ته قابلمه نانى را برش زده (نان محلى توموشى) و در ته قابلمه گذاشته مى‌شود تا هنگامى که مواد سرخ شده را در قابلمه مى‌ريزيم مواد به ته قابلمه نچسبد. بعد از گذاشتن نان در کف قابلمه، مواد سرخ شده را روى آن مى‌گذاريم و بعد برنجى را که از قبل آماده کرده‌ايم (پلو ساده) روى مواد سرخ شده مى‌ريزيم و چند دقيقه‌اى روى شعله کم مى‌گذاريم تا دم بکشد. 4 ـ موفلک Moflak گندم دلانده (گندم يا جو پرک شده) را در ديگ برشته مى‌کنيم تا رنگ آن قهوه‌اى شود. بعد گندم‌هاى برشته را مانند برنج در آب مى‌خيسانيم. پيازهاى خرد شده را کمى تفت مى‌دهيم و بعد به آن زردچوبه اضافه مى‌کنيم. پوست و استخوان ماهى ا که از قبل در آب نمک و زردچوبه جوشانده‌ايم جدا کرده و با پياز سرخ مى‌کنيم و آبى که ماهى را در آن جوشانده‌ايم به ماهى و پياز سرخ شده اضافه مى‌کنيم هنگامى که آب جوش آمد گندم‌هاى خيس شده را به آن اضافه مى‌کنيم و صبر مى‌کنيم تا کاملاً آب آن بخار شود و دم بکشد. هنگامى که در حال دم کشيدن است مى‌توانيد مقدارى تخم گشنيز را روى گندم‌ها بپاشيد. 5 ـ طرز تهيه ادويه محلى گشنيز، زيره، دارچين، فلفل سياه، هل، ميخک و زنجبيل همه را آسيباب کرده و آنها را مخلوط مى‌کنيم (اين ادويه براى معطر کردن غذا بسيار مناسب است) و هنگام دم کشيدن غذا روى غذاها پاشيده مى‌شود. 6 ـ هوارى Haware ابتدا پياز را کمى تفت مى‌دهيم و بعد سبزى (گشنيز، شويد، شنبليله. سير) را در روغن سرخ کرده ماهى را که قبلاً نمک زده‌ايم از نمک شسته و آن را با سبزى سرخ مى‌کنيم و فلفل و ادويه و زردچوبه را کمى زيادتر از ادويه‌هاى ديگر به آن اضافه مى‌کنيم تا رنگ آن کاملاً زرد شود. بعد از سرخ شدن مواد مقدارى آب به آن اضافه مى‌کنيم تا کاملاً روى مواد را بپوشاند، هنگامى که آب جوش آمد برنج را که از قبل خيسانده بوديم به آن اضافه مى‌کنيم تا آب آن کاملاً بخار شود و دم بکشد. 7 ـ عنکاس Ankas (ماهى مرکب) عنکاس را که از قبل آماده کرده و گوشت آن را به صورت مربع‌هاى کوچک قطعه قطعه کرده‌ايم با مقدارى آب و خرما در ديگ زودپز مى‌گذاريم تا کاملاً پخته و نرم شود. مقدارى سيب‌زمينى خلال شده را سرخ مى‌کنيم و آنگاه پياز خرد شده را کمى تفت مى‌دهيم و عنکاس‌ها را به آن اضافه مى‌کنيم بعد سيب‌زمينى را که سرخ کرده بوديم با يک عدد فلفل سبز و رب گوجه به آن اضافه مى‌کنيم آنگاه نمک، فلفل و ادويه به آن زده و چند دقيقه با شعله کم حرارت مى‌دهيم. 8 ـ عنکاس خشک شده يا (کوسه خشک) عنکاس (ماهى مرکب) را بعد از تميز کردن به صورت برگه‌هاى نازک و بلند درآورده و در مقابل آفتاب آويزان مى‌کنيم تا کاملاً خشک شود، براى خشک شدن حداقل 10 روز بايد زير آفتاب باشد آن وقت روى ذغال يا شعله گاز کباب مى‌کنيم و بعد آن را مقدارى مى‌کوبيم تا بافت گوشت از هم باز شود و ذغال آن گرفته شود. مقدارى ليمو روى آن ريخته و با خارک خرما صرف مى‌نماييم. (خرمايى که هنوز رطب نشده است) گوشت کوسه را هم به همين ترتيب درست مى‌کنند. اين روش بيشتر براى مصرف در تابستان است و در فصل خارک و رطب استفاده مى‌شود. 9 ـ برنج ديشو Dishow (شيره خرما) مقدارى شيره خرما را در آب حل مى‌کنيم تا رقيق شود و آن را در قابلمه روى گاز مى‌گذاريم تا کاملاً جوش آيد، آب برنجى را که قبلاً خيسانده‌ايم گرفته و آن را در آب و شيره جوش آمده مى‌ريزيم تا آب بخار شود و دم بکشد (پلو شيرين) اين پلو را با ماهى تلال برشته شده يا سرخ شده استفاده مى‌کنند. 10 ـ پودينى کوسه يا سفره ماهى Poodane کوسه را قطعه‌قطعه مى‌کنيم و با پوست در آب نمک و زردچوبه مى‌جوشانيم تا کاملاً پخته شود، بعد از پخته شدن پوست و استخوان آن به راحتى کنده مى‌شود، گوشت پخته شده را کاملاً له مى‌کنيم و آن را مى‌فشاريم تا آب آن گرفته شود و ماهى له شده خشک شود (اين کار را براى برطرف شدن بوى کوسه ماهى حتماً بايد انجام داد) بعد آن را با پياز و سبزى (گشنيز و شويد و پياز خرد شده) در روغن سرخ مى‌کنيم مقدارى رب گوجه و ليموعمانى خشک به آن اضافه مى‌کنيم در قابلمه مى‌گذاريم تا کاملاً پخته شود و آب آن بخار شود. اين روش براى تهيه پودينى سفره ماهى هم استفاده شود. (سفره ماهى ببرى يا خال‌دار) 11 ـ متبک (Motabak) ـ پلو ماهى‌ها را که قبلاً نمک زده‌ايم از نمک شسته و بعد آنها را در روغن سرخ کرده و به آن ادويه، زردچوبه و فلفل اضافه مى‌کنيم و روى مواد تهيه شده به اندازه کافى آب مى‌ريزيم، بعد از جوش آمدن آب برنجى را که قبلاً خيس کرده‌ايم به آن اضافه مى‌کنيم در ظرف را مى‌گذاريم تا کم‌کم پخته و دم بکشد. 12 ـ حلا يا کاتوغ تخم‌مرغ Katog-hala پياز خرد شده را با زردچوبه در روغن سرخ مى‌کنيم بعد سيب‌زمينى کوچک و گلوله را به آن اضافه مى‌کنيم تا کاملاً پخته و سرخ شود، سپس مقدارى آب و تمر هندى که از قبل آماده شده است را به آن اضافه مى‌کنيم هنگامى که جوش آمد و سيب‌زمينى آن نرم شد تخم‌مرغ را بدون اينکه بزنيم در قابلمه مى‌ريزيم و صبر مى‌کنيم تا خودش را بگيرد بعد مقدارى رب به آن اضافه کرده و براى معطر ساختن غذا از ادويه و هل استفاده مى‌کنيم. 13 ـ کلمبا ارزن Kolomba ارزن را در هاون ريخته و آن را با آب خرما نمناک مى‌کنيم و آنقدر ارزن‌ها را مى‌کوبيم تا پوست آنها کاملاً جدا شود، ارزن‌ها را مى‌خيسانيم و بعد در قابلمه آب جوش ريخته و ماهى را که در آب نمک و زردچوبه جوشانده‌ايم استخوان‌هاى آن را کشيده و با سبزى (شويد و گشنيز) مخلوط مى‌کنيم و هنگامى که ارزن در حال جوش قوام آمد ماهى و سبزى را به آن اضافه مى‌کنيم تا غليظ شود و کمى با ماهى و سبزى بجوشد تا کاملاً جا بيفتد. 14 ـ خوراک ملوک (صدف دراز) Malook گوشت صدف را جدا کرده و کاملاً آن را شسته و شکم و زايده‌هاى آن را جدا مى‌کنيم. براى تميز کردن يک کيلو صدف حداقل دو ساعت وقت نياز است. بعد آن را در يک ليوان آن نمک و زردچوبه و پياز خرده شده مى‌جوشانيم تا کاملاً پخته و نرم شود و آبى در آن نماند. سپس روغن را داغ کرده و صدف‌ها را با پياز در آن ريخته و مقدارى رب و گوجه رنده شده هم به آن اضافه مى‌کنيم و همه را با همه در روغن تفت مى‌دهيم تا کاملاً سرخ شود. مقدارى ادويه، فلفل و مخصوصاً فلفل سبز به آن اضافه مى‌نماييم. 15 ـ پلشک صدف حلزونى Palshk صدف‌هاى حلزونى را در آب نمک مى‌جوشانيم بعد با سوزن گوشت صدف را بيرون مى‌آوريم و شکم آن را جدا مى‌کنيم. گاهى به صورت آب‌پز مصرف مى‌شود و گاهى هم در روغن و پياز و رب گوجه تفت مى‌دهند. 16 ـ خوراک ماهى متوتا يا حشينه Matoota ماهى متوتا يا حشينه بيشتر براى تهيه مهياوه (نوعى سس ماهى است که روى نان محلى زده مى‌شود) استفاده مى‌شود. گاهى سر و دم متوتاى تازه را جدا مى‌کنند و شکمش را پاک کرده و در روغن و پياز داغ سرخ مى‌نمايند و گاهى هم آب تمر هندى يا رب گوجه‌فرنگى و فلفل سبز به آن اضافه مى‌کنند. 17 ـ کاتوغ يا حلا ماهى Katig-hala پياز خرد شده را در روغن سرخ مى‌کنيم و سبزى (گشنيز و شويد) سير و فلفل سبز و گوجه‌فرنگى رنده شده را به آن اضافه مى‌کنيم. ماهى نمک زده شده را که از قبل آماده کرده‌ايم از نمک شسته و قطعه‌هاى متوسط ماهى را به آن اضافه مى‌کنيم و کمى با سبزى و سير در روغن تفت مى‌دهيم بعد از تفت دادن مقدارى آب به آن اضافه مى‌کنيم تا روى مواد را کاملاً بپوشاند بعد از چند دقيقه جوشيدن کاتوغ آماده است. 18 ـ هوارى چکو ميگ (پلو بچه ميگو) يا لارو خشک شده ميگو اين نوع ميگو بعد از فصل تخم‌ريزى در جنگل حرا صيد مى‌شود. بعد از جوشاندن در آب دريا آن را خشک کرده و به بازار مى‌آورند. قيمت هر کيلو لارو خشک شده بچه ميگو 1500 تومان است. ميگوى خشک را مى‌خيسانيم و پوست آن را مى‌گيريم، پياز خرد شده را تفت مى‌دهيم بعد ميگو را به آن اضافه مى‌کنيم، بعد از سرخ شدن مقدارى زردچوبه روى آن مى‌ريزيم و بعد مقدارى آب اضافه مى‌کنيم و عدس آب‌پز شده را همراه با حدود 2 استکان آب سوراغ (نوعى سس است که با ماهى ساردين و خاک سرخ هرمز ساخته مى‌شود) به آن اضافه مى‌کنيم بعد از جوش آمدن برنج خيسانده شده را اضافه مى‌کنيم تا آب آن بخار شده و دم بکشد. 19 ـ چرخديه‌يى (پلو) Char.kdue.e پياز خرد شده را در روغن و زردچوبه سرخ مى‌کنيم، ماهى جوشانده را له مى‌کنيم و آب آن را مى‌گيريم تا کاملاً خشک شود بعد ان را با سبى (گشنيز، شويد، شنبليله) ليمو عمانى، ادويه، پياز خرد شده سرخ مى‌کنيم و آبى که ماهى را در آن جوشانده بوديم مى‌گذاريم تا بجوشد و برنج را به آن اضافه مى‌کنيم. قبل از اينکه دم بکشد، به موادى که قبلاً آماده کرده بوديم تخم‌مرغ اضافه مى‌کنيم و مواد آماده را روى برنج مى‌ريزيم و صبر مى‌کنيم تا پخته شود و دم بکشد. 20 ـ کوفته ماهى مومغ (ساردين) Momaga سر و پولک ماهى ساردين را جدا کرده، شکم آن را خالى مى‌کنيم و در آب نمک و زردچوبه مى‌جوشانيم. بعد از جوشيدن پوست و استخوان آن را جدا مى‌کنيم. ماهى پخته شده را کاملاً له مى‌کنيم و آب آن را مى‌گيريم. مقدارى فلفل، ادويه و سبزى (گشنيز و شويد) نمک، تخم‌مرغ، سيب‌زمينى آب‌پز و فلفل سبز به آن اضافه مى‌کنيم. از پياز خرد شده کمتر استفاده مى‌شود زيرا پياز باعث مى‌شود هنگام سرخ شدن مواد از هم بپاشند. بعد از مخلوط کردن کامل مواد آن را به صورت دايره‌هاى کوچک در روغن داغ پهن مى‌کنيم تا سرخ شود. 21 ـ خوراک سينگو (خرچنگ) Singow خرچنگ را بعد از جمع‌آورى در ديگ بدون آب ريخته و با شعله کم حرارت مى‌دهيم. مى‌توانيد مقدارى نمک هم روى آنها بپاشيد. هنگامى که خرچنگ‌ها پخته مى‌شوند به رنگ آجرى درمى‌آيند و به صورت بخارپز استفاده مى‌شود. گاهى گوشت آن را درمى‌آورند و در روغن و پياز و فلفل سبز و ادويه و زردچوبه تفت مى‌دهند. 22 ـ هوارى ماهى شور ماهى شور را بايد قبلاً در آب شيرين به مدت 2 ساعت خيس کرده و در طول اين مدت چندبار آب آن را عوض کنيم تا نمک اضافى جذب شده در گوشت، از گوشت خارج شود. سپس فلس و استخوان آن را جدا مى‌کنيم و گوشت‌ها را به صورت تکه‌هاى کوچک مى‌بريم. پياز خرد شده را سرخ مى‌کنيم و مقدارى زردچوبه و ادويه همراه با گوشت‌هاى تکه شده به آن اضافه مى‌کنيم. پس از شستن برنج مواد آماده شده را به آن اضافه مى‌کنيم، حال به دو صورت مى‌توانيم آن را بپزيم و دم کنيم. 1 ـ شعله گاز يا چراغ 2 ـ فر. در موقع استفاده از شعله گاز يا چراغ پس از تمام شدن آب برنج، گرد ليمو را روى برنج داخل ديگ پاشيده و دمى را روى آن قرار مى‌دهيم، ولى اگر از فر استفاده مى‌کنيم پس از پاشيدن گرد ليمو ديگر نيازى به گذاشتن دمى ندارد (اگر سيب‌زمينى ريز باشد آن را با پوست در ديگ مى‌ريزيم) 23 ـ زيبون سور سيب‌زمينى خلال شده را در روغن سرخ مى‌کنيم بعد از بيرون آوردن سيب‌زمينى از ماهى‌تابه، پياز رنده شده را در آن ريخته و مقدارى که تفت داده شد، سورهاى جوش داده شده از قبل را همراه پيازها سرخ مى‌کنيم و مقدارى ادويه و فلفل به آن اضافه مى‌کنيم و بعد از سرخ شدن مقدارى برنج پخته شده را در کف ديگ ريخته و مواد را روى آن مى‌ريزيم و مابقى برنج را روى ماهى‌ها مى‌ريزيم و مى‌گذاريم تا دم بکشد. 24 ـ ماهى شور دودى ابتدا ماهى شور را مى‌جوشانيم تا نمک اضافى آن گرفته شود. بعد از نرم شدن ماهى آن را صاف کرده و آب آن را مى‌گيريم و به تکه‌هاى کوچک تقسيم مى‌کنيم بعد در يک عدد پوست پياز تقريباً ضخيم مقدارى روغن داغ شده مى‌ريزيم و گوشت ماهى را در يک ديگ کوچک ريخته و پوست پياز را که روغن در آن است روى ماهى که در ديگ است مى‌گذاريم و آتش ذغال که قبلاً آماده نموده‌ايم و رنگش قرمز شده است را در روغن مى‌اندازيم و فوراً درب ظرف را مى‌بنديم تا بوى ماهى کباب شده به خود بگيرد روى شعله کم مى‌گذاريم تا حدود 20 دقيقه پخته شود. 25 ـ ماهى سرخ کرده پس از تميز کردن ماهى‌ها کمى نمک به آنها زده و به مدت نيم ساعت مى‌گذاريم بماند. بعد آنها را مى‌شوييم و مقدارى زردچوبه و فلفل و ادويه روى آن مى‌پاشيم. در صورت دلخواه مى‌توانيم مقدارى آرد نيز به اين مواد اضافه کنيم روغن را در ماهى‌تابه داغ کرده و ماهى‌ها را در آن سرخ مى‌کنيم. وقتى هر دو طرف آن سرخ شد از ماهى‌تابه بيرون مى‌آوريم، مى‌توانيم همراه اين غذا مقدارى سيب‌زمينى خلال شده و گوجه‌فرنگى حلقه‌حلقه شده را نيز سرخ نماييم. 26 ـ کاتوخ سور پياز ماهى شور را در آب مى‌خيسانيم و بعد از خيساندن و گرفتن نمک اضافى آن، ماهى‌ها را همراه با مقدار زيادى پياز سرخ مى‌کنيم و زردچوبه و فلفل و ادويه را به آن اضافه مى‌کنيم و بعد از سرخ شدن مواد، سيب‌زمينى درشت بريده شده را در آن مى‌ريزيم. البته مى‌توانيم قبل از سرخ کردن پيازها، سيب‌زمينى را سرخ کنيم بعد بيرون آوريم و مراحل بعدى را شروع کنيم. سپس مقدارى تمر هندى را که در کمى آب خيسانده و صاف کرده‌ايم به مواد اضافه مى‌کنيم تا جوش بيايد. بعد از جوش آمدن کاتوخ شعله گاز را کم کرده و مقدار کمى رب نيز براى خوش‌رنگ شدن غذا به آن اضافه مى‌کنيم و با شعله کم مى‌گذاريم تا کاملاً جا بيفتد (مى‌توانيم به جاى ماهى شور نيز از ميگوى تازه استفاده کنيم همراه با مقدارى نمک) 27 ـ هوارى مورگيه (شويدى) پياز رنده شده را در روغن تفت مى‌دهيم و سبزى (گشنيز و شويد) را به آن اضافه مى‌کنيم و پس از کمى سرخ شدن ماهى گلو را که قبلاً جوش داده و تميز کرده‌ايم همراه با ادويه و زردچوبه و فلفل روى آن مى‌ريزيم و مقدارى آب اضافه مى‌کنيم، پس از جوش آمدن، برنج شسته شده را در آن ريخته و به مقدار لازم نمک روى آن مى‌ريزيم، قبل از تمام شدن آب و در حين نرم شدن برنج، گاز را خاموش کرده و به صورت سوپ استفاده مى‌کنيم. 28 ـ سوراغ سر ماهى مومغ (ساردين) را جدا کرده و شکم آن را خالى مى‌کنيم و بعد آن را تميز شسته و با نمک زياد در ظرفى که درب آن محکم بسته شود مى‌گذاريم تا 10 روز بماند و بعد مقدارى خاک سرخ (گلک) را در آب حل مى‌کنيم که غليظ باشد و ماهى‌هاى مانده شده را در اين محلول زده و دوباره در ظرف مى‌ريزيم و مقدارى از اين محلول را روى ماهى‌ها مى‌ريزيم و پوست ليمو و نارنج را روى مواد مى‌گذاريم. 29 ـ مهياوه براى تهيه مهياوه سر و شکم ماهى کوچک متوتا (کاشغ) را جدا کرده و آن را تميز مى‌کنيم و در هواى آزاد خشک مى‌نماييم، پس از خشک شدن آن را مى‌کوبيم تا کاملاً پودر شود بعد به اندازه ماهى پودر شده نمک به آن اضافه مى‌کنيم. (اگر ماهى يک کيلو بود، يک کيلو هم نمک به آن اضافه مى‌کنيم). بعد تخم گشنيز و خندل سرخ و رازيانه تميز و خشک شده را نيز پودر کرده و به مواد بالا اضافه مى‌کنيم، سپس مقدارى آب در آن ريخته و پوست نارنج را به آن اضافه کرده و تا سه روز در آفتاب مى‌گذاريم بعد از سه روز قابل استفاده مى‌باشد. در طول اين سه روز مواد کاملاً تخمير مى‌شود. 30 ـ ماهى شور (هور) ماهى را تميز کرده و گوشت بدون استخوان آن را با کارد شيار، شيار مى‌کنيم و نمک را به مقدار زياد در لابه‌لاى ماهى مى‌زنيم و با فشار زياد در ظرف درب‌دارى مى‌گذاريم و پوست نارنج را در آن مى‌ريزيم بعد از مدتى به خوبى عمل مى‌آيد.      http://www.qeshm.ir/?Lang=fa&Page=66-06 نان سنتی قشم

غذاهاي سنتي سيستان و بلوچستان

همچون ساير نقاط کشورمان نان، عمده‌ترين ماده غذايي در سيستان و بلوچستان است. ده‌ها نوع نان ويژة اين استان، به مناسبت‌هاي مختلف پخت مي‌شود. به عنوان مثال در سيستان علاوه بر نان لواش، تافتون، کلوچه، تابه‌اي و چَلْبَکْ ( čalbak) از آرد گندم نوعي نان به نام قليفي ( qalefy)، پخته مي‌شود. طرز پختن اين نان به اين شکل است که آرد را پس از ورز دادن بسيار، به صورت يک نوار پهن درمي‌آورند و آن را شبيه رولت مي‌پيچند تا به حالت مدور در‌آيد. آنها را درون يک ديگ مسي کاملاً چرب مي‌گذارند و پس از آن در زير ذغال‌هاي گداخته تنور مي‌گذارند تا کاملاً بپزد. اين نان به رنگ قهوه‌اي در مي‌آيد و بسيار خوشمزه است. در سيستان اين نان را خالي و بدون غذا مي‌خورند. نان در بلوچستان، نيز انواع مختلفي دارد. به عنوان مثال، نوعي نان به نام هلکاري ( halekary) که همان چلبک سيستاني است، وجود دارد. جهت پخت آن خمير درست شده را به صورت قرص‌هاي کوچکي، در روغن سرخ مي‌کنند. اين نان مخصوص سفرة صبحانه است. انواع ديگري از نان‌ها مثل لواش، گرده (gerdeh)، سيسرک (syserk)، پناري (ponary) و نان‌هايي که روي تابه پخته مي‌شود، نيز در بلوچستان مصرف مي‌شود. بلوچ‌ها همراه با نان خورش‌‌هايي نيز مصرف مي‌کنند که به آن عموماً واداپ (vadap) گفته مي‌شود. در انواع خورش‌هاي طبخ شده در بلوچستان، ادويه‌هاي تند و پياز فراوان استفاده خاصي دارد و گوشت بز بيشتر از گوشت ساير دام‌ها مصرف مي‌شود. “تنوري” يکي از غذاهايي است که عمدتاً جهت مجالس مجلل طبخ مي‌شود و آن عبارت است از به سيخ کشيدن يک لاشه کامل گوشت قرمز است. سپس آن را در تنور مي‌گذارند. از جمله خورش‌هاي سيستاني کشک زابلي، اوجيزک ( owjyzak) و آبگوشت است. کشک زابلي: ماده‌اي است زردرنگ از ترکيب ادويه، زردچوبه، گندم بلغور شده و دوغ. اين مجموعه را به مدت يک هفته الي ده روز در کيسة نخي مي‌گذارند، سپس آن را درآورده و پس از ورزدادن، پودر مي‌کنند. کشک زابلي به صورت يک غذاي کامل و مقوي در مدت کوتاهي طبخ مي‌شود. اوجيزک: شبيه اشکنه‌هاي امروزي است، منتهي در ساخت آن تنها آب و پياز و روغن و ادويه مخصوص محلي به‌کار برده مي‌شود. در تهيه آبگوشت محلي نوعي ادويه که به آن (آچار ačar) مي‌گويند، به کار برده مي‌شود. آچار ترکيبي است از خمير: پياز، آرد گندم جوشيده و زردچوبه. آچار به شکل دايره‌هاي کوچک، خشک و به نخ کشيده مي‌شود و به انواع خورش‌ها از جمله آبگوشت، طعم و لعاب مي‌دهد. امروزه با توجه به ارتباط فرهنگ‌ها و بهبود شرايط اقتصادي، تغذيه هيچ‌يک از اقوام منحصر به تهيه غذاهاي سنتي نيست، در سيستان و بلوچستان نيز به همين دليل هم‌اکنون انواع خورش‌ها و پلوها و ساير طعام‌هاي ايراني و حتي خارجي در ليست غذاهاي رايج مردم قرار دارند.

در بلوچستان عمدتا بنا به اقلیم خاص منطقه ای غذای مخصوص به آن اقلیم طبخ می شود . برای مثال ماهی مهمترین غذای مردمان چابهار و کنارک است و انواعی از خوارک ماهی توسط آن‎ها طبخ می‎شود و یا در آن بخش‎هائی از استان که درخت نخل وجود دارد غذاهای خرمائی بیشتر مورد مصرف است و در مناطقی با ظرفیت کشاورزی و دامپروری خوراکی هایی از گندم و گوشت حیوانات به مصرف می رسد.

"پترونگ" ( نوعی سبزی کوهی ) ،" راب" ( نوعی سبزی است که در هنگام سال تحویل به منظور بیرون رفتن درد از بدن استفاده می شود) و"بت" (مخلوطی است از برنج، ماش‎وسایرحبوبات‎به همراه‎روغن‎و ادویه) غذای عمده مردم بلوچستان است . "اشکنه گشنیز" خوراک مردم سراوان است ."خوراک خرما" (ترکیبی از خرما ، نان ، برنج و حبوبات) مخصوص چابهاری ها است و"نان بلوچی" و "آچار" (نوعی ادویه) به عنوان غذاهای گیاهی در این منطقه صرف می شود . "آب گوشت" و بزقرمه" (گوشت به همراه فلفل قرمز و دارچین زردچوبه که در ظروف سفالی و به سبک غذاهای هندی پخته می شود) توسط میرجاوه ای ها خورده می شود . "آب گوشت ماهی" و "ماهی نمک سود" غذای مخصوص نیک شهری ها است ."کله جوش" در زاهدان طبخ می شود که این ها در زمره خوراکی های حیوانی اند . "کنک" (نوعی حلوا و ترکیبی از خرما ، بادام ، پسته ، و شیرخرما شبیه مسقطی) در چابهار ، "شوده و ده"(ترکیبی از خرما ، کنجد ، بادم و پونه) در چابهار به عنوان غذاهای کانی دار مطرحند . دیگر خوراکی ها چون "مزک"، "بد"، "آب‎واد" و "پته" نیز در میر جاوه خورده می‎شود.

خوراك مردم منطقه سرباز

الف : انواع خوراك خرما

خرماى پاتى: ابتدا يك ظرفى بنام «پات» از برگ درخت پُرْك درست مى‏كنند و آنگاه خرمايى را كه با پا له كرده‏اند، با فشار در داخل آن قرار مى ‏دهند. اين نوع خرما چندان مرغوب نيست زيرا گرد و خاك و حشرات از داخل درز و شكافهاى پات به داخل نفوذ مى ‏كنند.

خرماى خُنبى: خُنب در واقع همان خمره است خرما را به دو صورت در داخل خُنب قرار مى ‏دهند: يا خرما را ساده و بدون پيرايه، با فشار در داخل خُنب قرار مى ‏دهند و يا اينكه آن را با شيره‏اى كه قبلاً از ميوه خرما گرفته ‏اند و كَنجد و پوچينك، در داخل خُنب قرار مى ‏دهند. اين نوع خرما بسيار مرغوب است و معمولاً خرماى مضافتى را بدين صورت نگاهدارى مى ‏كنند.

خرماى هينزكى: هينزك همان پوست بز است كه چربى آن را كنار ميزنند و آن را نمك سود و دبّاغى كرده و خشك مى ‏كنند و معمولاً خرماى مضافتى را كه قبلاً با پا له كرده ‏اند، در داخل آن قرار مى ‏دهند اين نوع خرما نيز مرغوب است.

خرماى حَلَبى: در اين روش خرماى مضافتى يا انواع ديگر را بدون اينكه له كنند، در داخل حلب مى ‏چينند.

لَده: خوشه مضافتى را قبل از آنكه بطور صد درصد برسد، از درخت مى‏برند، هر دانه را نصف كرده و هسته آن را بيرون مى ‏آورند. آنگاه ريسمانى را از داخل سوراخ ميوه ‏ها عبور داده و آنها را به برج خانه ها آويزان مى ‏كنند تا خشك شوند و بعداً آنها را مصرف مى‏كنند.

كَتُّك: مثل لده است با اين تفاوت كه ميوه مضافتى را بصورت طولى مى ‏برند و هسته‏ اش را بيرون نمى ‏آورند و آنها را روى حصيرى، در معرض تابش خورشيد قرار مى ‏دهند. و بعد از خشك شدن مى ‏خورند.

هارگ: خوشه مضافتى را قبل از رسيدن كامل، از درخت مى ‏برند، ميوه را از خوشه جدا كرده و در داخل ديگ بزرگى مى ‏جوشانند بعد از پخته شدن آنها را در معرض خورشيد مى‏گذارند تا كاملاً خشك شوند. معمولاً هارگها را در زمستان مى ‏خورند.

چانگال: ابتدا نان ضخيم و قطورى را بصورت نيمه پخته درست مى ‏كنند كه بى ‏نمك است سپس خرما را آنقدر با دست مى ‏مالند تا خوب نرم شود. آنگاه نان گرم را روى خرماى نرم شده مى ‏گذارند و با دست نان و خرما را بطور كامل با هم مخلوط مى ‏كنند و مقدارى روغن را با ازگند سرخ كرده و با خرما مخلوط مى ‏كنند كه غذاى بسيار لذيدى درست مى‏شود.

شیرگ: که از جوشاندن طولانی مدت خرمای رسیده بدست می آید واز آن حلوای محلی نیز درست می کنند و به جای مربا از آن هم استفاده می کنند.

ب:  انواع نان

لواش: نان نازكى است كه درتنور پخته مى‏شود. بلوچها به تنور (ترون) مى ‏گويند.

خمير: مثل نان لواش است با اين تفاوت كه اندكى ضخيم تر بوده و در تنور پخته مى ‏شود و معمولاً ترش است.

سِيسِرك: نانى است كه روى تابه آهنى پخته مى‏شود و چانگال را با آن درست مى ‏كنند.

پُرانى: اين نان معمولاً اختصاص به كسانى دارد كه در نقطه معيّنى ساكن نيستند و داراى تنور نمى ‏باشند طرز پخت آن بدين طريق است كه ابتدا روى يك زمين شنى، آتش را روشن مى‏كنندو بعد از اينكه شن ها داغ شدند، اخگرها را كنارى نهاده و خمير را روى شنها قرار داده و روى آنرا با شنهاى داغ مى ‏پوشانند و تقريباً بعد از نيم ساعت، خمير را بيرون مى‏آورند.

هَلَكارى: خمير را به چانه‏ هاى كوچك تقسيم كرده و آن را با غلطك مخصوصى بنام »بِيلَد« نازك مى ‏كنند، آنگاه روغن را در داخل يك ديگ كوچك سرخ كرده و چانه ها را در داخل آن قرار مى‏دهند. معمولاً نان خوشمزه ‏اى است.

دوتينّى: طرز پخت آن بدين صورت است كه دو چانه را بطور جداگانه پهن كرده و روى هر كدام را روغن مى‏ مالند. آنگاه هر دو را روى هم نهاده، پهن مى ‏كنند و روى تابه‏اى كه مقدارى روغن روى آن ماليده ‏اند، قرار مى ‏دهند، تا پخته شود.

تيمّوش: خمير را معمولاً به صورت آبكى در مى ‏آورند. آنگاه مقدارى از اين خمير را با دست روى تابه آهنى پهن مى ‏كنند و نان خشك و نازكى درست مى‏شود.

ج: برنج  يا بت: برنج را معمولاً بصورت دمى درست مى ‏كنند و آنرا با آبگوشت يا ماهى يا حبوبات مى ‏خورند.

د : انواع خورشت يا واداپ يا نارشت : كه معمولاً از عدس - لوبيا - ماش - باقلا و ... تهيه مى ‏شوند. همچنين نان را در داخل شير تريد كرده مى ‏خورند. آبگوشت نيز درست مى ‏كنند.

ه : تباهيگ : طرز درست كردن آن بدين صورت است كه پس از ذبح گوسفند يا بز، گوشت آنرا به تكه هاى نسبتاً بزرگى تقسيم مى‏كنند و گوشت اين تكه‏ها را به صورت نازك در مى ‏آورند سپس در لابه لاى اين گوشتها انار و نمك سائيده شده مى ‏مالند و در معرض خورشيد قرار مى ‏دهند تا خشك شوند. تباهيگ معمولاً غذاى بسيار خوشمزه ‏اى است.

و : انواع ترشيجات : ترشى ليمو كه در لهجه محلى به آن «حرّام» مى‏گويند و ترشى اَنبه كه در لهجه محلى به آن «چتنى» مى ‏گويند و ساير ترشيجات موجود.

ز : جوشانده سبزيجات : در ماههاى اسفند و فروردين كه هوا نسبتاً معتدل و در اثر بارندگى ‏هاى فصلى زمين سبز شده است، انواع سبزيجات خودرو زياد است، لذا اين سبزيجات را به خانه آورده، آنها را با داس يا چاقو خرد مى ‏كنند و پس از شستشو، آنها را در ديگ با مقدارى آب مى ‏جوشانند آنگاه آب آنها را گرفته، با روغن و انار و ادويه سرخ كرده و با نان مى ‏خورند.

کشک، سير، کشک و بادمجان، انار، زرشک و بلغور شير

براي تهيه‌ي اشكنه‌ي بلغور شير، ابتدا بلغور شير درست مي‌كنند. طرز تهيه‌ي اشكنه بلغور شير هم چنين است: مقداري گندم نيمه‌پخته را «دستاس» (آس دستي) مي‌كنند. به گندم‌هاي خرد شده بلغور گويند. بلغور را داخل شير گوسفند يا گاو ريخته مي‌جوشانند و مقداري زردچوبه به هم به آن مي‌زنند. وقتي بلغور پخته‌شد آن را توي سيني بزرگي ريخته مقابل آفتاب مي‌گذارند تا خشك شود.   حال براي تهيه‌ي اشكنه‌ي بلغور شير مانند ساير اشكنه‌ها پياز‌داغ تهيه كرده و مقداري از بلغور شير را در آب حل مي‌كنند و روي پياز داغ مي‌ريزند تا جوشي بخورد.

 اشکنه ها  سرايان فردوس 1ـ اشكنه‌ي «اوجز» (وقتي آب روي روغن داغ مي‌ريزند، جز ‌جز مي‌كند و به اين‌سبب گويند اشكنه‌ي اوجز) كه به آن اشكنه‌ي «دولخ باد» (به‌معني گردباد است به‌محض ريختن آب سرد روي روغن داغ بخار متصاعد مي‌شود كه شبيه گردباد است. اين اشكنه را به اين علت دولخ‌باد هم گويند). براي تهيه‌ي اين اشكنه پياز، روغن، گشنيز، زيره، سيب‌زميني، شمبليله و كمي آرد نخود بكار مي‌برند.
2ـ اشكنه‌ي شيري يا شيرين: مواد لازم براي اشكنه‌ي‌شيرين عبارت است از روغن، پياز، باديان (يا باديانه كه به آن رازيانه هم گويند، گياه از تيره‌ي چتريان و داراي انواع است. اين گاه مصرف دارويي نيز دارد) زيره‌ي سبز و سياه، شيره‌ي انگور، آب، فلفل، زردچوبه و زعفران.

غذاهاي محلي بيرجند را اشكنه عدس،‌اشكنه آلو،‌‌اشكنه نخود،اشكنه آرد گندم،اشكنه گوجه فرنگي،كشك زرد و...،خورشت قوارمه، گوشت داغ (قورمه)، خورشت سبزي ، كوكو كما، غروت (كشك ) بادنجان، كشك زرد، كشك سياه، قاتق ماش، آبگوشت، آش رشته، آش عدس، شله زرد، گندم شير، قاتق عدس، نان جوش ، كاچي ، بنه ، گاورسي ، سابري ، خرما برشته و... انواع شيريني هاي اين منطقه را نيز نان زنجبيلي، نان رووركرده، نان چرخي، كلمبه، كلوچه قندي، نان لوله اي، كله كنو (شاه دانه) ، نان نارگيلي، نان گردويي، نان برنجي تشكيل مي دهد. هم‌چنين انواع نان‌هاي محلي نان دو آتشه، نان نوجوش، تفتان، روغن جوش، كماچ ، جان جاني، زردي ، ترشي ، نان قلفي ، نان گاورس، نان جو، نان سمنو، نان شلغمي، نان كلمبه ، نان سر پيازي، نان كنجدي و نان سر قلفي يز تعدادي از نان هاي محلي اين منطقه هستند.

http://birjandit.com/index.php?option=com_content&task=view&id=42&Itemid=25

http://kazerundoshmanziari.blogfa.com/post-209.aspx

 چند نوع   غذای سنتي کرمان: قاتوق عدس،آب روغنو، آبگرمو، قاتوق ریحان، قاتوق بابونه، آش گندم شیر، اوماچو

آش روزه برد سیر کرمان:

 در بردسير كرمان در ماه رمضان همه‌روزه آشي به‌نام «آش روزه» مي‌پزند. براي پختن اين آش ابتدا مكاني را مثل مسجد يا حسينيه يا خانه‌ي مناسبي در نظر مي‌گيرند. بعد تعدادي ديگ و كاسه از خانه‌ها به امانت گرفته و چند نفر زن و مرد را براي پختن آش و تقسيم آن بين اهالي دعوت مي‌كنند.
بعد از اين مقدمات از شب اول ماه رمضان چند جارچي در كوچه‌ها راه مي‌افتند و به در خانه‌ها مي‌روند و با خواندن شعرهاي مخصوصي آجيل و سبزي مخصوص آش را جمع‌آوري مي‌كنند.
صاحبخانه‌ها با شنيدن صداي جارچي‌ها مقداري گندم، برنج، روغن و پول براي تهيه‌ي گوشت و سوخت آش روزه هديه‌مي‌كنند. تمام چيزهايي را هم كه هر روز جمع‌مي‌شود، تحويل انبار مي‌دهند و همه‌روزه براي افطار آش مي‌پزند و بين خانه‌هاي آبادي تقسيم‌مي‌كنند. خوردن اين آش را ثواب مي‌دانند و معتقدند با خوردن آش روزه، روزه بر آنها سهل و آسان مي‌شود.

راویز رفسنجان

۱). پی تو(اوپيتو.اوآرتو)

مواد لازم:پی يا دمبه-آب-آرد-ادويه ونمک

۲).حريره با(گندم يا بادام)

آردگندم يا بادام.رااينقدر مشت ميدهيم که روغن ان از بقيه جدا شود

۳). کشک کلجوش

مواد لازم:کشک.آب.روغن.سبزی(ترخون)

۴). مکو

مواد لازم:آردبوداده.شويد.روغن.آب.نمک.ادويه

۵).سيروبنه

بنه را ميکوبندوروغن آن را ميگيرندوبا پياز ونمک مخلوط ميکنند

۶). آب گرمو(اشکنه)

مواد لازم:آب.قرمه.سيب زمينی.تخم مرغ.ترف.ادويه.نمک

۷). پی پياز

موادلازم:قرمه يا پی .پياز.نمک.ادويه

۸). شيربرنج

مواد لازم:شير.برنج.زيره.سياه دانه(سيه دون)

۹). پنير محلی

شيرآغوزراباشيرگوسفندمخلوط کرده يه کم ترف به ان اضافه کرده بعد سياه دانه و زيره به ان اضافه ميکنيم

۱۰). فله

شيرآغوزراباشيرگاويا گوسفند ميجوشانند فله درست ميکنند

۱۲). چمال(چنگمال)

مواد لازم:روغن حيوانی تازه.نان گرم (کرنو).آبيشن

۱۳).آب روغن

مواد لازم:روغن حيوانی.آرد.باديون.سياه دانه.زردچوبه.شکر(نبات).آب

۱۴). بزماچ

موادلازم:کشک.قرمه.

۱۵). گورماست

شيررابا ماست مخلوط کرده گورماست درست ميشه

۱۶).دوشاب

اب انگورراگرفتهبعد ميجوشاننديه کم خاک مخصوص به ان اضافه ميکنندودر(دوره يا خم)نگهداری ميکنند

۱۷). قرمه

گوشت را خورد خورد ميکنندبا پی قاطی ميکنند وخوب می پزند وبعد در شکمبه گوسفند ميريزند

۱۸).خاگينه

مواد لازم:تخم مرغ.روغن.نان(کرنو)

۱۹). دوغشت

مواد لازم:کره حيوانی.ارد

۲۰).بلغور شير

گندم را با اسياب(آشو)خورد کرده شيروزيره وسياه دانه زردجوبه ونمک به ان اضافه کرده ودر افتاب پهن کرده تا خشک شود

۲۱).اماچو

گياه سريشورامیپزندوبعد آردوقرمه يا روغن پاک وزرد چوبه ونمک وآب وترف به آن اضافه ميکنند

۲۲).اسبار(اسپار)

دوغ را خوب می جوشانند و در مشک ميريزند وزيره وسياه دانه وقلم فور وميتخکم وشمری به آن اضافه ميکنندويک مدت صبر ميکنند که کاملا جا بيفتد وماست به ان اضافه ميکنند

خورش بزقرمه

اين غذا يکي از غذاهاي محلي کرمان است که به دليل دارا بودن نخود، کشک و گوشت سرشار از پروتئين است.

انرژي کل:  3000 کالري

مواد لازم براي 4 تا 6 نفر:

کشک ساييده                                                3 پيمانه

گوشت سر دست و ماهيچه پرچربي بزغاله      1 کيلو

نخود نيم کوب                                                 2 پيمانه

سير کوبيده                                                     1 بوته

سير داغ                                                          به ميزان لازم

زعفران حل شده                                             1 قاشق غذاخوري

پياز ساطوري                                                    5 عدد

نمک، فلفل و زردچوبه                                       به ميزان لازم

روغن                                                               به ميزان لازم

طرز تهيه:

* گوشت، پياز، سير کوبيده و نخود را با دو ليتر آب روي حرارت قرار دهيد تا به جوش آيد.

* سپس حرارت را ملايم کنيد.

* پس از دو ساعت، کشک را به همراه زردچوبه و کمي نمک و فلفل به مخلوط فوق اضافه نماييد.

* در ديگ را نيمه باز بگذاريد و شعله را بسيار کم کنيد تا غذا کم کم جوش بزند و آب آن لعاب دار و غليظ شود.

* در پايان بزقرمه را در ظرف کشيده و روي آن را با سير داغ و محلول زعفران تزئين نماييد.

چند نکته:

* بزقرمه را هم مي توانيد با نان بخوريد و هم به صورت خورش در کنار برنج ميل کنيد.

* شما به جاي گوشت بزغاله، مي توانيد از گوشت هاي قرمز ديگر نيز استفاده کنيد.

* گوشت بزغاله بر خلاف گوشت بز، بسيار لطيف و خوشمزه است. لذا در تهيه اين غذا از گوشت بزغاله استفاده مي شود و بزقرمه يعني قرمه ي بزغاله.

کشک کدو، غذای کرمانی

این غذا از جمله غذاهای محلی کرمان و منبع پروتئین، آهن، کلسیم و روی می باشد، بنابراین خوراکی مناسب برای نوجوانان است.

انرژی کل: 2300 کیلوکالری

مواد لازم برای 6-4 نفر:

کشک                                         1 پیمانه

کدو سبز                                     750 گرم (10 عدد متوسط)

پیاز داغ                                        2 قاشق غذاخوری

سیر داغ، نعنا داغ                          به میزان لازم

فیله گوجه فرنگی                          4 عدد

پودر مغز گردو                                برای تزیین

نمک، فلفل، زردچوبه                     به میزان لازم

روغن                                            به میزان لازم

طرز تهیه:

شش عدد از کدوها را پس از پوست گرفتن، خرد نموده و سرخ کنید.

نیمی از پیاز داغ، سیرداغ و فیله های گوجه فرنگی خرد شده را نیز اضافه نموده و چند بار هم بزنید. کمی نمک، فلفل و زردچوبه به آنها بیفزایید.

سپس حرارت را ملایم نموده و درب ظرف را بگذارید تا کدوها با آب گوجه فرنگی بپزند.

بعد از آن که آب غذا کشیده شد، نیمی از کشک را اضافه نموده و شعله را خاموش کنید.

سپس کدوهای خرد شده و گوجه فرنگی را با گوشت کوب کاملا بکوبید تا نرم شود.

چهار عدد از کدوهایی را که کنار گذاشته اید، از وسط نصف کرده و سرخ کنید و اجازه دهید تا این کدوها نیز کمی بپزند.

مغز کدوهای دو نیم شده را خارج نموده و در ظرف بچینید و وسط آنها را از مخلوط کشک کدو و گوجه فرنگی پر کنید و روی آن را با بقیه پیاز داغ، سیرداغ، پودر گردو، نعنا داغ و کشک تزیین نمایید.

لورک-رنگینک-قلیه ماهی-قلیه میگو-نون محلی-مشتک-گرده-نون زرد-شلشلک-بل بل-رشته تپک-شله خرما-مشتک جیکه ای-آب کرکو-شله گندمی-للک-لق لق-دال عدس-آلودوپیازه-اواردک-اب داغک-اشکنه-تلیت کشک-حلوا خرمایی-خاگ نماته-پکورا-سمبوسه-خورشت کدوتنبل

                                  (رنگینک)

 اين سفره انواع غذاها و چاشني‌هاي جنوبي از قبيل مرشوش، خبزلوص، خمير، رنگينك، خشكو، حلواي خرما، لقيمات، گرده و جريش (گبنه) را در بر گرفته بود. "مرشوش ‪ "MARSHOOSH‬ناني است بسيار نازك آغشته به روغن حيواني و سوري كه روي "تاوه"اي به قطر ‪ ۶۰‬سانتيمتر بر روي چاله‌اي از آتش كه باهيزم مي‌سوزد، پخته مي‌شود.
اين نان غذايي بسيار مقوي و حاوي فسفر زياد است و در واقع جمع بين غذاي دريايي (ماهي) و حيواني (روغن حيواني) است و دريانوردان از اين غذا بسيار استفاده مي‌كنند. "حشينه" يا "عومه ‪ "OOMEH‬از انواع ماهي خليج فارس است كه در حدود ‪۱۵‬ سانتيمتر طول و ‪ ۷۰‬گرم وزن دارد و ماده اصلي غذايي بنام "سوري" يا "موري" يا "سورو" است. سور در جنوب كشور به معناي "شور" است و "سوري" غذايي است كه از پختن آرام "حشينه" در كوزه‌اي با دهاني تنگ بنام "برمه ‪ "BERMAH‬در زير آفتاب و در طول چهار الي شش ماه به دست مي‌آيد.
سوري از غذاهاي بسيار پرطرفدار در اين منطقه است و خود نيزچاشني غذاهاي ديگر از جمله "گبنه ‪ "GEBNEH‬است. "چپاتي" ناني است كه با سرخ كردن خمير حاصل از آرد گندم در ماهيتابه به دست مي‌آيد. "خمير" ناني است كه از تركيب "سوري"، "تخم مرغ"، "زردچوبه" و "كنجد" با خميرآردگندم درتنور و با گرماي هيزم پخته مي‌شود،اين نان حدود يك سانتيمتر ضخامت دارد. "خبز لوص" ناني به قطر حدودا ‪ ۳۰‬سانتيمتر كه در گوشه‌اي از اين سفره قرار داده شده و با پهن كردن خمير روي تابه پخته مي‌شود و پس از پختن حالتي شكننده به خود مي‌گيرد. "دغل ‪ "DEGHAL‬غذايي است كه از پختن نوعي سبزي به‌نام"توله ‪ "TOOLAH‬حاصل مي‌شود كه در فصل زمستان در صحراهاي جنوب مي‌رويد.نام ديگر توله،گاگله است. انواع حلواهانيز در گوشه‌اي ديگر از سفره ميهماني غرفه مردم شناسي منطقه عسلويه توسط اعضاي انجمن انديشه ورزان برنا چيده شده است. "خبيصه" نوعي از حلوا است كه از آرد گندم به دست مي‌آيد و زن جنوبي آن را بعد از بارش باران و به شكرانه آن مي‌پزد، عصيده و مزروده نيز دو نوع ديگر از حلوا است. "ممروسه ‪ "MAMROSAH‬و "امدبس ‪ "EMDABBAS‬از انواع حلواي جنوب به حساب مي‌آيند كه ماده اصلي آنها خرما است. "امجزر ‪ "EMJAZZAR‬غذايي است كه با نصف كردن خرماي نرسيده به‌نام "بسر ‪ "BESER‬و انداختن آن در شيره خرما تهيه مي‌شود، بسيار مقوي و خوشمزه است و معمولا آن را با نان مي‌خورند.
"بسال ‪ "BESAL‬مجموعه‌اي تسبيح مانند است كه با عبور دادن نخ از "بسر" هاي آب پز شده به دست مي‌آيد. براي تهيه "رنگينك"، آرد را در روغن سرخ مي‌كنند و با شكر فراوان روي رطب‌هايي كه هسته آنها جدا شده و در بشقاب چيده شده است، مي‌ريزند و آن را با دارچين تزيين مي‌كنند. "هريسه ‪ "HARISAH‬و "پليله ‪ "PALILAH‬نيز دو نوع حليم است، هريسه از پختن گندم و تركيب آن با گوشت مرغ يا گوسفند پخته حاصل مي‌شود و پليله از تركيب "للك ‪ "LALAK‬يا همان گندم خرد شده توسط آسياب محلي و حشينه يا ماهي به دست مي‌آيد.

"ريشتا" يا "رشته" غذايي است كه از پختن خميري كه بوسيله دستگاه رشته رشته شده است تهيه مي‌شود و آن را بيشتر به همراه انواع ماهي مي‌پزند