X
تبلیغات
آشپزی سنتی و محلی - 2.غذا ها ی سنتی و محلی آذر بایجان شرقی
 

دويماج ( خوراكي سنتي از آذربايجان شرقی در  تبريز )


------------------------------------------ 



نان خشک تبريزی 4 عدد
آب يا دوغ 1 ليوان يا به ميزان دلخواه

( براي مخلوط كردن - تر كردن و فرم دادن نان خشك )

پنير تبريز 200 گرم
کره 100 گرم
گردوی خرد شده به ميزان لازم

دويماج از غذاهای سنتی آدربايجان به شمار می روزد. اين غذا برای صبحانه و عصرانه سريع آماده می شود و همراه با سبزی خوردن و ميوه های تابستانی ( انگور و هندوانه ) بسيار طعم لذيذ و دلچسبی دارد.

طرز تهيه
---------------

نان ها را درون کاسه ای بزرگ به اندازه كورن فلكس ( يا ريز تر ) کاملا" خرد کنيد و كم كم آب ( يا دوغ ) را کم کم به آن اضافه کرده و هم بزنيد . خرده هاي نان نبايد مثل تريد آبگوشت له شوند . همين قدر كه تر باشند تا بتوان آنها را گلوله كرد كافيست .

پنير را نيز ريز رنده کرده و يا خرد كرده و به آن اضافه کنيد. اكنون کره را آب کنيد و همراه گردو به آن اضافه کنيد و کاملا" با دست مخلوط نماييد. مواد را درون دست ها به شکل گرد يا بيضی کاملا" فشرده کنيد تا کاملا" به هم بچسبد و متلاشی نشود . چنانچه از هم باز شد کمی آب و کره آبکرده اضافه کنيد .

نکته : لواش خشک تبريزی در سوپر مارکت ها به صورت بسته بندی موجود است . 






1 - در گذشته هاي نه چندان دور در همدان همين دويماج را براي سحري ماه رمضان سر سفره مي گذاشتند و داخل آن كمي هم « تخم رازيانه » هم مي ريختند و بجاي كره از روغن حيواني استفاده ميكردند .

2 - حالا شما هم ميتوانيد از سبزيجات خشك معطر يا دانه هاي خوشمزه و معطر مانند زيره سبز يا سياه و يا پودر تخم گشنيز داخل آن استفاده كنيد . من خودم نعناي خشك رو بيشتر دوست دارم .

3 - ضمنا تغذيه مقوي براي نيمروز كودكان مدرسه اي بشمار ميرود .

برنج كاسه اي آذري
مواد لازم:برنج3 پيمانه
ذرت 1 پيمانه
نخودفرنگي 1پيمانه
هويج خردشده 2 عدد
گوشت مرغ 250 گرم
زرشك 2 قاشق غذاخوري
خلال بادام(يا پسته شامي) 2 قاشق غذاخوري
پياز خرد شده 2 عدد
نمك وفلفل واوديه و روغن به مقدار لازم
طرز تهيه:
پياز را سرخ مي كنيم.كمي زعفران مي زنيم وبرنج خام خيس خورده را (بدون اب) به ان اضافه مي كنيم..تخم گشنيز، زرچوبه ودارچين وپودر كاري را اضافه مي كنيم وكمي نمك اضافه كرده و3 دقيقه تفت مي دهيم.كمي روغن اضافه كرده سپس هويج آب پز،نخودفرنگي وذرت را اضافه مي كنيم(درصورت دلخواه قارچ وفلفل سبز نيز مي توان اضافه كرد).سپس كمي از خلال بادام (يا پسته شامي) وزرشك را افزوده ،3 ليوان آب مي ريزيم ومي گذاريم نسبتا بپزد.بعد در يك كاسه بزرگ چرب شده كمي زرشك وبادام ريخته وسپس لايه لايه برنج و مرغ را اضافه مي كنيم مي توانيم رويش پادام ريخته يا با سيب زميني رنده شده رويش را بپوشانيم.سپس بدون فويل (ودر صورتيكه رويش را با سيب زميني يا بادام نپوشانده ايم با فويل) در فر 180 درجه به مدت نيم ساعت مي پزيم.
پیچاخ قیمه ( قیمه کاردی!)



مواد لازم:

گوشت کوسفندی ۳۰۰ گرم

پیاز متوسط ۲ عدد

تخم مرغ ۴ تا

خلال بادام نصف استکان کمترک!

ادویه خورشتی

زعفران و نمک و فلفل



طرز تهیه:

گوشت ها رو باید مثل قیمه خودمون به قطعات کوچک..بلکه هم کوچکتر خرد کنیم



ابتدا پیاز رو خلال می کنیم و با کمی روغن تفت می دهمیم وقتی پیاز زنگ گرفت یا به اصطلاح اشپز ها شیرین شد گوشت رو یه اون اضافه می کنیم بهتر کمی حرارت رو بالا ببریم تا گوشت به اب نی افته



بعد از این که گوشت ها کمی سرخ شدند نیمی از ادویه ها رو اضافه می کنیم و کمی تفت می دهیم

حدود ۲ تا ۳ لیوان اب به اون اضافه می کنیم یا در زود پز یا در دیگ معمولی اونه رو میپزیم

بادام ها رو با ۱ استکان اب در یک قابلمه کوچک روی حرارت می گذاریم

تا کمی نرم بشوند در انتهای پخت کمی کره به بادام هامون اضافه می کنیم و می تونیم در همین موقع کمی زعفران اب شده هم به بادام اضافه میکنیم تا رنگ بگیره

گوشت پخته شده رو همراه با بادام های فن اوری شده! را در یک ماهی تابه میریزم تا کمی با هم بجوشند و اب اضافه اون تبخیر بشه



نمک و فلفل و ادویه ها رو اندازه می کنیم بهتره کمی ابغوره هم اضافه کنیم ...البته خیلی کم!

وقتی میزان اب خورش به میزان دلخواه رسید تخم مرغ ها را دانه دانه روی خورش می شکنیم

البته به علت وجود انفولانزای مرغی شما زرده را بترکانید و کاری به رسم و رسوم نداشته باشید در انتها اون رو با زعفران و پیاز داغدیده تزیین کنید

کوفته تبریزی یکی از غذاهای مشهور ایران و متعلق به شهر تبریز است. انواع کوفته در نقاط مختلف خاورمیانه تهیه می‌شود و نقطه تمایز کوفته تبریزی بیشتر در طرز تهیه و مواد استفاده شده در آن است.

در این غذا از انواع سبزیجات معطر استفاده می‌شود و به‌طور سنتی گوشت این کوفته در یک هاون سنگی و با دسته‌هاونی چوبی کوبیده شده و رفته رفته سبزیجات و لپه به آن اضافه می‌گردد. ولی اخیرا گاهی گوشت چرخ کرده نیز برای آسانتر نمودن کار استفاده می‌شود. در آخر تخم‌مرغ آب‌پز، گردو و آلو خشک داخل آن گذاشته و با مخلوطی از پیازداغ و زرشک تزئین می‌گردد. داخل آب این غذا از رب گوجه فرنگی و زعفران به عنوان چاشنی استفاده می شود.

کوفته تبریزی

 

مواد لازم :
گوشت چرخ کرده 800 گرم
لپه 300 گرم (پخته)
برنج 2 قاشق غذا خوری ( پخته)
پیاز 3 عدد بزرگ
تخم مرغ 3 عدد
آلو 3 عدد
روغن 2 قاشق غذاخوری
رب یک قاشق غذا خوری
نمک و زردچوبه و فلفل به مقدار دلخواه


طرز تهیه:
لپه را پخته و چرخ می کنیم- یکی از پیاز ها را رنده کرده و با گوشت چرخ کرده مخلوط و لپه چرخ شده و برنج را که قبلن پختیم و یک عدد تخم مرغ و نمک و زردچوبه و وفلفل را به آن اضافه می کنیم - همه مواد را با هم مخلوط کرده و خوب له می کنیم. برای اینکه کوفته خوب و نرمی داشته باشیم و باز نشود , باید خوب کوبیده شود.( با میکسر این مواد خیلی خوب و یکدست کوبیده و مخلوط می شوند)
دو عدد از تخم مرغ ها را میپزیم تا سفت شود و پوست کنده برای داخل کوفته ها آماده می کنیم. سه عدد آلو را هم قبلن در آب می خیسانیم. از مخلوطمان گلوله ای به اندازه یک پرتقال بزرگ بر میداریم و میان آن را باز می کنیم یکی از تخم مرغ ها را داخل آن می گذاریم و گلوله را با دست خوب گرد می کنیم که روی تخم مرغ پوشیده شود. داخل یکی دیگر از گلوله ها را سه عدد آلو را می گذاریم و روی آن را می پوشانیم( دو عدد از کوفته های من تخم مرغ ویکی آلو دارد. از مغز گردو هم می توانیم برای داخل کوفته استفاده کنیم)




برای تهیه آب کوفته
دو عدد پیاز باقیمانده را رنده کرده با 5 – 6 لیوان آب و کمی نمک و زردچوبه و دوقاشق غذاخوری روغن و یک قاشق هم رب مخلوط می کنیم و می گذاریم آب جوش بیاید و کوفته های آماده شده را به آرامی داخل آبی که در حال جوش است می گذاریم و حرارت را کم می کنیم تا کوفته ها به آرامی پخته شود. داخل آب کوفته اگه دوست داشته باشید می توانید چند دانه آلو بیندازید. بعد از اینکه آب کوفته را داخل ظرف کشیدید روی آن کمی دارچین بریزید.

جلوگيري از وارفتن كوفته تبريزي

 
براي اينكه كوفته هاي شما در آب از هم نپاشد ،

1- قدري آرد و تخم مرغ به مواد آن بيافزائيد.
2_ مي توانيد مقداري عدس خام را چرخ کرده و در موادتان از آن استفاده کنيد.
3_ پس گلوله کردن کوفته ها و قرار دادن در قابلمه،حرارت آتش را زياد كنيد تا بجوشد و سپس کم کنيد تا با آرامش بپزد.

کوفته تبریزی

مواد لازم:
گوشت بدون چربی چرخ کرده=نیم کیلو
آرد نخودچی=100 گرم
تخم مرغ=4 عدد
پیاز سرخ کرده=3 تا 4 قاشق سوپخوری
زردچوبه=بمقدار کم
تخم مرغ پخته شده سفت=4 تا 5 عدد
آلو=250 گرم
گردو خرد شده=2/1 لیوان
نمک و فلفل=بمقدار کافی


طرزتهيه
تخم مرغها را در ظرفی می شکنیم کمی نمک و فلفل می زنیم. آرد نخودچی را در تخم مرغ می ریزیم کمی زعفران حل شده در آب جوش به مایه اضافه می کنیم یک لیوان آب و گوشت چرخ کرده را داخل مایه می ریزیم و مایه را خوب مخلوط می کنیم.



اگر مایه خیلی سفت شد باز هم کمی آب داخل آن مایه می ریزیم مایه را خوب مالش می دهیم.بعد پیاز سرخ کرده را با زردچوبه مخلوط می نماییم 5 تا 6 لیوان آب روی آن می ریزیم و کمی نمک و فلفل به آن اضافه می کنیم روی آتش می گذاریم تا جوش بیاید بعد از مایه داخل یک پیاله کوچک پر می کنیم وسط مایه را گود می نماییم یک دانه تخم مرغ سفت و کمی آلو قیسی و پیاز سرخ کرده و گردوی خرد شده وسط مایه می گذاریم روی کوفته را جمع می کنیم بطوریکه تمام مواد داخل کوفته بماند بعد کوفته ها را با دست صاف کرده تا کاملا گرد و منظم شود(این کوفته را معمولا به بزرگی یک پرتقال درشت درست می کنند و گاهی هم ممکن است آنقدر آن را بزرگ تهیه کرد که یک جوجه را داخل آن گذاشت در اینصورت باید پارچه نازک سفیدی را داخل پیاله بزرگی بیندازیم و مایه را داخل پارچه به بزرگی همان پیاله به شکل گرد آماده کنیم و در وسط مایه جوجه پخته استخوان گرفته و سایر مواد را قرار بدهیم در هر حال موادی که میل داریم داخل کوفته بریزیم باید کاملا در کوفته پوشیده بماند کوفته های کوچکتر را وقتی آب و پیاز جوش آمد داخل آن می اندازیم و کوفته بزرگ را داخل پارچه پیچیده یعنی سر پارچه را جمع کرده گره می زنیم و با همان پارچه داخل آب و پیاز که در حال جوش است می اندازیم.آب کوفته باید به مقداری باشد که روی آنرا بگیرد و در ظرف را می بندیم می گذاریم کوفته آهسته بجوشد و بپزد و آب آن در حدود دو لیوان بشود.ممکن است به آب کوفته کمی رب گوجه فرنگی نیز بزنیم در صورتیکه کوفته در پارچه باشد آن را بعد از پختن از پارچه خارج کرده در ظرف قرار می دهیم و آب کوفته را روی آن می ریزیم.ممکن است به مایه کوفته تبریزی نیم کیلو سبزی(تره-جعفری-شبت-مرزه-نعناع-ترخان)خرد کرده نیز مخلوط نمود و البته کوفته تبریزی با سبزی خوشمزه تر و معطر است.)اطراف کوفته را با تربچه و پیازچه فراوان تزئین می نمائیم.

  • اوماج

    اوماج يا آماج ماده اي است كه از آرد تهيه مي شود . روش تهيه بدين ترتيب است كه مقدار كمي آرد را با آب جوشيده مخلوط مي كنند و و با دو دست آن را به شكل گلوله هاي ريز در مي آورند سپس ماده به دست آمده را اندكي خشك مي كنند. بعداز آن گلوله ها ي خميري خشك شده را از يك الك كه حكم يك صافي را دارد عبور مي دهند و گلوله هاي خميري درشت تر دوباره بين دو دست ماليده مي شود تا ريز تر گردد.
    بدين ترتيب اوماج تهيه مي شود .
    در آذربايجان اين محصول دو كاربرد دارد و در تهيه دو غذاي سنتي مصرف مي شود.
    1- اوماج آشي (آش اوماج )
    2- اوماج حالواسي (حلواي اوماج)
    در كتاب خوراك هاي ايراني اثر نادر ميرزا شاهزاده قاجار نيز به غذاي سنتي آش اوماج اشاره شده است.

  • قویماق و قایقاناق

    قویماق و قایقاناق از جمله غذاهای سنتی آذربایجان به حساب می آیند که البته در بسیاری دیگراز مناطق ایران نیزپخت می شوند. این دو غذا به خاطر قرار گیری در زمره غذاهای شیرین در وعده صبحانه نیز صرف می شوند. وجود شیرینی و آرد در این غذا بر تبرک و خوش یمنی آن در اعتقادات مردم این دیار افزوده و موجب قرارگیری آن در جایگاه ممتازی از سنتها و رسوم آنان گشته است :
    - در فولکلور آذری می توان انعکاسی از آن را یافت:مثلا :( عزیزیم بیزه گه ل قوناق
    / سنه پیشیریم قایقاناق)
    - در اکثر نقاط آذربایجان قویماق غذایی است که بعد از روز اول زندگی زناشویی از طرف خانواده عروس به خانه زوج جوان برای میل در وعده صبحانه برده می شود
    - در اکثر نقاط این خطه قویماق به عنوان اولین غذا بعد از زایمان محسوب می شود.
    - نذر قویماق و سپس سفره قویماق که تنها زنان حق استفاده از قویماق آن سفره را دارند از دیگر رسم های در ارتباط با این غذا است.(در باسمنج تبریز )
    - قایقاناق در مراسم نوبارلیق به خانه نوعروس برده می شود(در عجبشیر)
    - در کتاب شرح زندگی من ،عبدالله مستوفی در این خصوص می خوانیم :
    - "کلثوم ننه گفته است اگر قندی را که از این ساییدن (از ساییدن بر سر عروس و داماد در هنگام مراسم عقد)حاصل می شود مکایه شیرینی کاچی (قویماق) و قیقناق هدیه مادر زن در روز پاتختی کنند و داماد و عروس از آن بخورند ،عشق زن و شوهر به یکدیگر زیاد خواهد شد.این رسم امروز هم در عقد کنان برقرا است گو اینکه لامحاله کاچی و قیقناق در عروسی جوانهای متجدد منسوخ شده است

  • ۸۷/۱۲/۱۵

  • حلوا گردویی حلوای گردو، حلوای خوشمزه در کارگاه بزرگ حلواپزی ما در تبریز تهیه می‌شود.

    در تهیه حلوای گردو از شیره انگور یا همان دوشاب، شکر، گلوکز و مغز گردو استفاده می‌شود.

    برای عمل آوری حلوای گردویی ابتدا شیره انگور، شکر و گلوکز را در داخل دیگ مسی ریخته و به آن حرارت می‌دهند تا به حالت جوش درآید. پس از جوش آمدن حرارت را کم می‌کنند تا به آن جوشانده چوبک را نیز اضافه کنند.
    مایع غلیط به ‌دست‌ آمده را دوباره با استفاده از دستگاه خاصی به مدت دو تا سه ساعت به‌طور کامل مخلوط می‌کنند (این عمل برای کم شدن شدت چسبندگی به دندان ها انجام میشود که اصطلاحا سفیدکردن میگویند چون رنگ آن به صورت بارزی روشن تر میشود، لازم به توضیح است که این کار در مورد تافی های مختلف هم انجام میگیرد).
    بعد از این عمل مایع به ‌دست ‌آمده سفت میشود اما از شدت جسبندگی آن به دندان ها بشدت کاسته میشود.
    با مخلوط کردن مایع (حلوا) سفت ‌شده و سفید شده با مغز گردو خرده شده "حلوای گردویی" آماده مصرف می‌شود.

    سابقه حلوای گردویی در آذربایجان (تبریز) به قرن‌های خیلی گذشته برمی‌گردد

    حلوای گردو از تنقلات اصلی مردم آذربایجان‌ در شب یلدا و روزهای سرد زمستان است. حلوای گردو بیشتر در مواقع عادی سر سفره صبحانه با لواش تاره و شیر در آذربایجان

  •  

  • درمان گیاهی آذر بایجان



 
 
نوشته شده توسط یاسری  | لینک ثابت |